Sao anh không gửi bạc của tôi vào ngân hàng ?
✠Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Lu-ca.
11 Khi ấy, dân chúng đang nghe Đức Giê-su, thì Người kể thêm cho họ một dụ ngôn, vì Người đang ở gần Giê-ru-sa-lem và vì họ tưởng là Triều Đại Thiên Chúa sắp xuất hiện đến nơi rồi. 12 Vậy Người nói: “Có một người quý tộc kia trẩy đi phương xa lãnh nhận vương quyền, rồi trở về. 13 Ông gọi mười người trong các tôi tớ của ông đến, phát cho họ mười nén bạc và nói với họ: ‘Hãy lo làm ăn sinh lợi cho tới khi tôi đến.’ 14 Nhưng đồng bào ông ghét ông, nên họ cử một phái đoàn đến sau ông để nói rằng: ‘Chúng tôi không muốn ông này làm vua chúng tôi.’
15 “Sau khi lãnh nhận vương quyền, ông trở về. Bấy giờ ông truyền gọi những đầy tớ ông đã giao bạc cho, để xem mỗi người làm ăn sinh lợi được bao nhiêu. 16 Người thứ nhất đến trình: ‘Thưa ngài, nén bạc của ngài đã sinh lợi được mười nén.’ 17 Ông bảo người ấy: ‘Khá lắm, hỡi đầy tớ tài giỏi ! Vì anh đã trung thành trong việc rất nhỏ, thì hãy cầm quyền cai trị mười thành.’ 18 Người thứ hai đến trình: ‘Thưa ngài, nén bạc của ngài đã làm lợi được năm nén.’ 19 Ông cũng bảo người ấy: ‘Anh cũng vậy, anh hãy cai trị năm thành.’
20 “Rồi người thứ ba đến trình: ‘Thưa ngài, nén bạc của ngài đây, tôi đã bọc khăn giữ kỹ. 21 Tôi sợ ngài, vì ngài là người khắc nghiệt, đòi cái không gửi, gặt cái không gieo.’ 22Ông nói: ‘Hỡi đầy tớ tồi tệ ! Tôi cứ lời miệng anh mà xử anh. Anh đã biết tôi là người khắc nghiệt, đòi cái không gửi, gặt cái không gieo. 23 Thế sao anh không gửi bạc của tôi vào ngân hàng ? Có vậy, khi tôi đến, tôi mới rút ra được cả vốn lẫn lời chứ !’ 24 Rồi ông bảo những người đứng đó: ‘Lấy lại nén bạc nó giữ mà đưa cho người đã có mười nén.’ 25Họ thưa ông: ‘Thưa ngài, anh ấy có mười nén rồi !’ 26 Ông đáp lại: ‘Tôi nói cho các anh hay: phàm ai đã có, thì sẽ được cho thêm ; còn ai không có, thì ngay cái nó đang có cũng sẽ bị lấy đi.
27 ‘Còn bọn thù địch của tôi kia, những người không muốn tôi làm vua cai trị chúng, thì hãy dẫn chúng lại đây và giết chết trước mặt tôi.’”
28 Đức Giê-su nói những lời ấy xong, thì dẫn đầu các môn đệ, tiến lên Giê-ru-sa-lem.
=======================
Suy niệm 1: GỬI BẠC VÀO NGÂN HÀNG
(THỨ TƯ TUẦN 33 TN NĂM LẺ)
Qua Lời Tổng Nguyện của Thứ Tư Tuần 33 Thường Niên, Năm Lẻ này, các nhà phụng vụ muốn chúng ta ý thức rằng: Chúa là nguồn phát sinh mọi điều thiện hảo, được phụng sự Chúa quả là một hạnh phúc tuyệt vời, xin Chúa cho chúng ta tìm được niềm vui khi hết dạ trung thành với Chúa.
Niềm vui khi hết dạ trung thành với Chúa, sẽ được Chúa giải thoát, như trong bài đọc một của giờ Kinh Sách, trích sách ngôn sứ Dacaria: Ítraen được giải thoát. Ngày xét xử không chỉ gây sợ hãi. Đó cũng là ngày Chúa viếng thăm những kẻ Người yêu mến: ai sống các mối phúc thì sung sướng biết bao, vì Nước Thiên Chúa là của họ… Ta sẽ cứu thoát chúng, sẽ đưa chúng trở về, vì Ta đã chạnh lòng thương xót, vì Ta là Đức Chúa, Thiên Chúa của chúng. Lòng chúng sẽ vui mừng vì Đức Chúa. Trong ngày ấy, Đức Chúa các đạo binh sẽ nên vương miện trang điểm và vòng hoa diễm lệ cho số còn sót lại của dân Người.
Niềm vui khi hết dạ trung thành với Chúa, sẽ được thỏa tình chiêm ngưỡng Chúa, như trong bài đọc hai của giờ Kinh Sách, trích bài giảng của thánh Autinh: Tâm hồn người công chính sẽ nhảy mừng trong Chúa… Trước khi được thấy điều bạn không thể thấy, bạn hãy tin rằng bạn chưa thấy. Hãy sống theo đức tin để ngày kia được nhìn thấy tỏ tường. Ở đời này mà không có đức tin nâng đỡ, thì đời sau trên quê trời cũng không được phúc chiêm ngưỡng.
Niềm vui khi hết dạ trung thành với Chúa, sẽ được Chúa thưởng công xứng đáng, như trong bài đọc một của Thánh Lễ, trích sách Macabê Quyển II: Đấng Tạo Hóa càn khôn sẽ trả lại cho các con hơi thở và sự sống. Trong bài Đáp Ca, Thánh Vịnh 16: Lạy Chúa, khi thức giấc, con được thỏa tình chiêm ngưỡng Thánh Nhan. Lạy Chúa, xin nghe con giãi bày lẽ phải, lời con than vãn, xin Ngài để ý; xin lắng tai nghe tiếng nguyện cầu thốt ra từ miệng lưỡi chẳng điêu ngoa.
Câu Tung Hô Tin Mừng, mà các nhà phụng vụ đã chọn cho ngày lễ hôm nay là: Chúa nói: Chính Thầy đã chọn anh em từ giữa thế gian, để anh em ra đi, sinh được hoa trái, và hoa trái của anh em tồn tại. Trong bài Tin Mừng, ông chủ nói: Sao anh không gửi bạc của tôi vào ngân hàng? Chúa chọn chúng ta từ giữa thế gian, để chúng ta sinh lợi cho Chúa, Chúa cần chúng ta sinh lợi là ơn cứu độ cho chính mình và cho người khác. Chúng ta hãy ký thác, gửi bạc vào ngân hàng ân sủng của Chúa để sinh lợi tức, Chúa sẽ giữ gìn ta như thể con ngươi, Chúa sẽ che chở ta dưới bóng Người, khi thức giấc, ta được thỏa tình chiêm ngưỡng Thánh Nhan. Bà mẹ đã khuyên đứa con út đừng sợ tên đao phủ, hãy chấp nhận cái chết, vì bà tin rằng sẽ đến ngày Chúa sẽ trả các con lại cho bà. Chúa giàu lòng thương xót, Người sẽ cứu thoát chúng ta, sẽ đưa chúng ta trở về, vì Người là Đức Chúa, Thiên Chúa của chúng ta. Lòng chúng ta sẽ vui mừng vì Đức Chúa. Niềm vui của chúng ta sẽ lớn lao và hoàn hảo, niềm hân hoan sẽ trọn vẹn trong ngày Chúa đến. Lúc ấy, chúng ta không phải sống trong hy vọng nữa, vì đã nắm lấy thực tại, tựa như trẻ thơ không còn bú sữa nữa, khi đã ăn được cơm bánh. Bây giờ, chúng ta hãy yêu mến Chúa với niềm hy vọng, vì lúc này, ta chưa nhìn thấy Chúa, vẫn còn đang chờ đợi Ông Chủ trở về. Trong khi chờ đợi, chúng ta phải xác tín rằng: Chính Chúa sẽ cho ta được hoan hỷ; nhờ Người mà ta có được những gì làm cho ta hoan hỷ. Tuy nhiên, chúng ta vui mừng trong Chúa thế nào được, nếu Chúa ở xa chúng ta? Thật ra, Người chẳng ở xa đâu. Người có ở xa là do chính chúng ta đã gây ra điều đó. Vậy, ta hãy yêu mến đi, rồi Người sẽ đến gần chúng ta; ta cứ yêu mến đi, rồi Người sẽ ở lại với ta. Chúa là nguồn phát sinh mọi điều thiện hảo, được phụng sự Chúa quả là một hạnh phúc tuyệt vời, ước gì chúng ta tìm được niềm vui khi hết dạ trung thành với Chúa. Ước gì được như thế!
Emmanuel Nguyễn Thanh Hiền, OSB
=====================
Suy niệm 2: SỐNG TRÁCH NHIỆM VÀ TRUNG TÍN TRONG KHO TÀNG HỒNG ÂN THIÊN CHÚA
Tin Mừng theo thánh Luca hôm nay mang đến cho chúng ta một dụ ngôn đặc biệt, vừa là một bài học sâu xa về lòng trung tín, vừa là lời cảnh tỉnh đầy nghiêm túc dành cho những ai lơ là với ân huệ Chúa ban. Dụ ngôn người quý tộc trẩy đi phương xa để lãnh nhận vương quyền rồi trở về là một hình ảnh rõ ràng tiên báo về cuộc Thương Khó, Tử Nạn và Phục Sinh của Đức Giêsu. Ngài kể dụ ngôn này trong bối cảnh đang trên đường tiến về Giêrusalem, nghĩa là đang tiến gần đến đỉnh cao của sứ mạng cứu độ, và vì dân chúng đang mang một kỳ vọng sai lệch: họ nghĩ rằng Triều Đại Thiên Chúa sẽ xuất hiện ngay tức thì, theo một nghĩa chính trị và trần thế. Chúa Giêsu dùng dụ ngôn này để sửa sai lối suy nghĩ ấy và đồng thời mạc khải cho thấy rằng: Triều Đại Thiên Chúa không đến cách tức thì, mà là một hành trình dài cần sự cộng tác của con người. Người quý tộc trong dụ ngôn tượng trưng cho chính Chúa Giêsu – Đấng trẩy đi phương xa, tức là đi qua cái chết để bước vào vinh quang phục sinh, lãnh nhận vương quyền từ Chúa Cha và sẽ trở lại trong ngày quang lâm.
Trước khi ra đi, ông trao cho mười người đầy tớ mỗi người một nén bạc, kèm theo lời mời gọi: “Hãy lo làm ăn sinh lợi cho tới khi tôi đến.” Đây là một ủy thác rõ ràng: các đầy tớ không được phép thụ động chờ đợi, mà phải hành động, phải làm cho nén bạc – tức là hồng ân, khả năng, đức tin, cơ hội mà họ đã lãnh nhận – sinh lợi, phát triển. Dụ ngôn không nhằm đề cao sự thành công về mặt tài chính hay lợi nhuận vật chất, nhưng nói đến sự sinh lợi trong ý nghĩa thiêng liêng: làm trổ sinh hoa trái từ những gì Chúa trao phó.
Người đầy tớ đầu tiên đã sinh lợi gấp mười, người thứ hai được năm – và cả hai đều được chủ khen ngợi và thưởng công không chỉ bằng lời, mà còn bằng trách nhiệm lớn hơn: được cai trị thành phố – một dấu chỉ của vinh quang nước trời dành cho những ai trung tín. Nhưng người đầy tớ thứ ba – vì sợ hãi – đã đem chôn nén bạc, không làm gì cả, và lấy lý do rằng ông chủ quá khắc nghiệt. Hắn đã bóp méo hình ảnh của chủ, từ một người trao ban trách nhiệm và niềm tin, trở thành một người đòi hỏi bất công. Trong cái nhìn của người đầy tớ này, ông chủ là kẻ bất nhân, còn bản thân hắn thì tự cho là khôn ngoan vì biết giữ gìn tài sản cẩn thận. Nhưng Chúa Giêsu đã vạch trần sự biếng nhác, thiếu tin tưởng và vô trách nhiệm của hắn: “Tôi cứ lời miệng anh mà xử anh.”
Cái kết thúc dành cho người đầy tớ này thật nghiêm khắc: mất luôn nén bạc và bị loại trừ khỏi sự tưởng thưởng. Ở đây, chúng ta thấy một chân lý rất rõ ràng trong cái nhìn của Thiên Chúa: không ai được phép sống thụ động, không ai được phép cất giấu hồng ân của Chúa. Ai sống trung tín, dù trong điều nhỏ bé, sẽ được thưởng công lớn lao. Nhưng ai sống ơ hờ, để hồng ân ra vô ích, thì ngay cả cái họ đang có cũng sẽ bị lấy mất. Phần cuối dụ ngôn lại càng làm cho lời dạy của Chúa trở nên sắc bén và khẩn thiết: những kẻ không muốn người quý tộc ấy làm vua thì sẽ bị tiêu diệt. Đây là một hình ảnh biểu tượng nói về việc khước từ vương quyền của Đức Kitô, là thái độ cố chấp và không đón nhận ơn cứu độ. Chúa Giêsu không dùng dụ ngôn này để đe dọa, nhưng để cảnh tỉnh. Ngài muốn chúng ta hiểu rằng thời gian chờ đợi không phải là thời gian ngủ quên, mà là thời gian hành động, thời gian làm cho đức tin sống động, cho tình yêu trổ sinh, cho ơn gọi nên thánh được lớn lên mỗi ngày.
Dụ ngôn hôm nay chạm đến từng Kitô hữu một cách rõ ràng: mỗi người chúng ta đều được Chúa trao cho những “nén bạc” – có thể là tài năng, sức khỏe, thời gian, lòng mến, hay đức tin. Không ai trong chúng ta là người tay trắng. Vấn đề không nằm ở số lượng nén bạc – vì ai cũng được một nén – nhưng là ở sự trung tín, ở cách chúng ta sống và làm sinh lợi những điều đã lãnh nhận. Có người dùng lời nói để an ủi, có người dùng đôi tay để phục vụ, có người dùng trí tuệ để giáo dục, có người dùng trái tim để yêu thương, có người dùng thời giờ để cầu nguyện. Tất cả đều là những hình thức làm sinh lợi nén bạc, miễn là được thực hiện trong tình yêu và trung tín với Chúa.
Trái lại, chúng ta sẽ dễ rơi vào thái độ của người đầy tớ thứ ba nếu chúng ta để cho nỗi sợ lấn át đức tin – sợ thất bại, sợ mất mát, sợ bị thiệt thòi – và rồi chọn con đường an toàn, không dấn thân, không hành động, không dám ra khỏi vùng an toàn của mình. Càng đáng lo hơn là khi chúng ta bóp méo hình ảnh của Thiên Chúa trong tâm trí – coi Ngài là Đấng đòi hỏi, kiểm tra, trừng phạt – thay vì Đấng yêu thương, tin tưởng và trao phó. Khi hình ảnh Thiên Chúa bị méo mó, đời sống đức tin sẽ bị tê liệt. Chúng ta không thể sống yêu thương nếu cứ nghĩ rằng Chúa là Đấng xét đoán khắt khe. Không thể phục vụ nếu nghĩ rằng mọi cố gắng của mình đều vô nghĩa. Không thể tha thứ nếu tin rằng Chúa chỉ chấp nhận người hoàn hảo.
Vì thế, điều quan trọng là phải nuôi dưỡng một cái nhìn đúng đắn về Thiên Chúa: Ngài là Đấng tín nhiệm chúng ta, Ngài trao nén bạc và mong chúng ta cộng tác để sinh ích lợi cho chính mình và cho cộng đoàn. Người Kitô hữu sống giữa đời không chỉ để giữ đạo, mà để làm cho đức tin sinh hoa kết quả – nơi gia đình, nơi công việc, nơi những mối tương quan hằng ngày. Người cha, người mẹ, người trẻ, người già – ai cũng có phần trong sứ mạng ấy.
Đừng ai nghĩ rằng mình quá nhỏ bé, quá tầm thường, quá yếu đuối – vì chính những điều nhỏ bé trung tín mỗi ngày lại là nền tảng của sự lớn lao trong Nước Trời. Chúng ta được mời gọi sống với một trái tim luôn thức tỉnh và đôi tay không ngơi nghỉ – thức tỉnh để nhận ra thời gian Chúa ban là quý giá, đôi tay không ngơi nghỉ để không một nén bạc nào bị chôn vùi vô ích. Hãy thử hỏi chính mình mỗi ngày: tôi đã làm gì với thời giờ Chúa ban? Tôi đã sinh lợi gì từ tình yêu mà tôi nhận được? Tôi đã giúp ích gì cho tha nhân từ niềm tin mà tôi mang trong lòng? Tôi có đang sống như người đầy tớ trung tín, hay tôi đang bọc khăn hồng ân lại để yên tâm giữ nó “sạch sẽ”? Sự trung tín mà Chúa đòi hỏi không hệ tại ở việc làm điều lớn lao, mà là ở việc không buông xuôi, không bỏ cuộc, không lùi bước trước những thử thách nhỏ của đời sống.
Và chính qua đó, Chúa sẽ cho ta “cai trị mười thành”, nghĩa là được tham dự vào vinh quang và niềm vui của Người. Thế giới hôm nay cần những Kitô hữu không chỉ tin, mà còn hành động; không chỉ giữ đức tin, mà còn làm cho đức tin ấy sinh ích lợi cho người khác; không chỉ sống đạo, mà còn làm cho ánh sáng đức tin lan tỏa đến tận cùng cuộc sống. Mỗi hành động bác ái, mỗi lời cầu nguyện chân thành, mỗi lần tha thứ, mỗi khi can đảm nói sự thật – tất cả đều là những nén bạc được sinh lợi. Và một ngày nào đó, khi Chúa trở lại, Ngài sẽ gọi từng người chúng ta và hỏi: “Con đã làm gì với những gì Ta đã trao?”
Cầu mong mỗi chúng ta có thể đáp lại bằng một đời sống dấn thân, yêu thương và trung tín để được nghe lời khen ngợi dịu ngọt: “Khá lắm, hỡi đầy tớ tài giỏi và trung tín, hãy vào mà hưởng niềm vui của Chúa con.”
Lm. Anmai, CSsR
=======================
Suy niệm 3: CHÁY LAN
“Hãy lo làm ăn sinh lợi cho tới khi tôi đến!”.
“Rất dễ xác định khi một thứ gì đó bốc cháy; nó đốt các vật chung quanh. Ngọn lửa nào không cháy lan sẽ tắt. Lửa không cháy là một mâu thuẫn! Kitô hữu không có ‘lửa tông đồ’ là một mâu thuẫn! Hãy xem lại việc kết hiệp của họ với Chúa Kitô!” - Elton Trueblood.
Kính thưa Anh Chị em,
Tin Mừng hôm nay nói đến việc ‘cháy lan’ của người môn đệ, biểu hiện qua ba hạng người được trao cùng một nén ân sủng - từ Chúa Kitô - với cùng một mệnh lệnh, “Hãy lo làm ăn sinh lợi!”.
Hạng thứ nhất - “sinh lợi” mười nén, năm nén. Vua trở lại, phúc trình của họ thật đáng mừng. Đây là những môn đệ đã để cho lửa cháy sáng. Thiên Chúa không trao nén bạc để chôn giấu, nhưng để mỗi người tạo nên ‘một sự khác biệt vĩnh viễn’ trong cuộc sống người khác. Với họ, việc tông đồ không là gánh nặng nhưng là niềm vui; và chính niềm vui tiếp sức cho sự ‘cháy lan’ ấy. Như lửa gặp gió, nhiệt thành của họ tác động theo cấp số nhân. “Đừng bao giờ nghi ngờ rằng, một nhóm nhỏ những công dân tận tâm, suy nghĩ sâu sắc, có thể thay đổi thế giới!” - Margaret Mead.
Bà mẹ thời Macabê là một mẫu gương rực sáng của sự “sinh lợi”. Bà can trường chứng kiến bảy người con chịu chết vì trung thành với lề luật. Bà tin “Đấng Tạo Hoá đã nắn đúc nên loài người... Do lòng thương xót, Người sẽ trả lại cho các con thần khí và sự sống!” - bài đọc một. Chính niềm xác tín ấy mà đức tin của bà sẽ ‘cháy lan’ cho các thế hệ sau.
Hạng thứ hai - “bọc khăn giữ kỹ”. Không làm điều xấu; họ chỉ sợ. Nỗi sợ làm họ tê liệt, khiến ân sủng bị chôn vùi. Sợ hãi thường là dấu của một tương quan ‘chưa đủ tin cậy’ vào Chúa; và vì thế, không thể ‘cháy lan’. Phụng sự Chúa luôn đòi bạn bước ra khỏi vùng an toàn, trao những gì mình có vào tay Ngài, và để Ngài làm phần còn lại. “Sợ hãi không thể tồn tại khi có đức tin. Hãy buông nhu cầu kiểm soát, nhảy một bước đức tin và sợ hãi sẽ tan như sương sớm!” - John Harricharan.
Hạng thứ ba - công khai chống lại Vương Quốc - phá hoại thay vì cộng tác. Họ từ chối ân sủng, từ chối chủ quyền Thiên Chúa trên đời mình. Chúa Giêsu mạnh mẽ nói về họ không nhằm đe doạ, nhưng là cảnh báo nghiêm túc về hậu quả tự nhiên của việc khước từ ánh sáng. “Sự nổi loạn của con người không thể vô hiệu quyền tể trị của Thiên Chúa, nhưng có thể đem tai họa về cho mình!” - A. W. Tozer.
Anh Chị em,
Ước gì bạn và tôi thuộc hạng “sinh lợi” cho Chủ! Nếu đang cháy sáng, hãy tạ ơn; nếu sợ hãi, hãy để dụ ngôn lay động, kéo chúng ta ra khỏi sự an thân. Không ai hối hận khi đặt trái tim và linh hồn vào việc phụng sự Chúa. Muốn trở nên người có thể ‘cháy lan’, chúng ta cần kết hiệp với Chúa Kitô đêm ngày, tìm kiếm Ngài, đặt Ngài - Lửa Tình Yêu - tận sâu thẳm lòng mình. Thật đáng ao ước, “Lạy Chúa, khi thức giấc, con được thoả tình chiêm ngưỡng Thánh Nhan!” - Thánh Vịnh đáp ca.
Chúng ta có thể cầu nguyện,
“Lạy Chúa, đừng để thời gian, sức khoẻ và những mài mòn khiến ‘lửa’ trong con leo lét! Con sẽ ‘cháy lan’, cháy mãi, cháy cho các thế hệ, cả sau khi con đã hoá tro!”, Amen.
Lm. Minh Anh (Tgp. Huế)
