Qua Lời Tổng Nguyện của Lễ Thánh Piô X hôm nay, các nhà phụng vụ muốn chúng ta ý thức rằng: Chúa đã ban cho Thánh Giáo Hoàng Piô X trí khôn ngoan siêu việt và lòng dũng cảm xứng bậc Tông Đồ, để người bênh vực đức tin Công Giáo, và quy tụ tất cả về Đức Kitô. Xin Chúa rộng ban cho chúng ta biết nghe lời thánh nhân giảng dạy, và noi gương sáng của người, hầu mai ngày đạt tới phúc trường sinh. Thánh nhân sinh năm 1835, người làm Giám Mục Mantôva, rồi làm Thượng Phụ Giáo Chủ Vênêxia và cuối cùng, năm 1903, được chọn làm Giáo Hoàng, với khẩu hiệu: “Canh tân mọi sự trong Chúa Kitô”. Người sống đơn sơ, thanh bần và can đảm. Người đã giúp các tín hữu sống đạo nhiệt thành và đối phó với những sai lầm đang lan tràn trong Hội Thánh. Người qua đời ngày 20 tháng 8 năm 1914.
Bênh vực đức tin và quy tụ tất cả về Đức Kitô: trở lại, tin tưởng, và đợi chờ Chúa, như trong Bài đọc 1 Kinh Sách, trích sách ngôn sứ Isaia: Trông cậy vào ngoại bang là chuyện hão huyền. Nước Ítraen không còn nữa. Người kế vị Akhát, vua Giuđa, là Khítkigiahu tìm cách liên minh với Aicập chống lại Asua. Ngôn sứ Isaia chỉ lặp lại lời ông kêu gọi ba mươi năm trước: Giuđa chỉ mạnh nếu trở lại với Chúa và tin tưởng nơi Người. Liên minh với ngoại bang chỉ đưa đến thất vọng và thảm bại… Giả như các ngươi trở lại và ở yên, hẳn các ngươi đã được cứu thoát. Giả như các ngươi bình tĩnh và tin tưởng, ắt các ngươi đã nên hùng mạnh. Đức Chúa đợi chờ để thi ân cho các ngươi; hạnh phúc thay mọi kẻ đợi chờ Người.
Bênh vực đức tin và quy tụ tất cả về Đức Kitô: can đảm rao giảng lời sự thật cho mọi người, như trong Bài đọc 2 Kinh Sách, trích Tông Hiến Chúa Thánh Thần Linh Hứng của Thánh Giáo Hoàng Piô X: Hội Thánh cất tiếng ca dịu dàng… Thiên Chúa đã thử luyện chúng tôi và giao phó Tin Mừng cho chúng tôi, thì chúng tôi cứ vậy mà rao giảng. Không phải để làm vui lòng người phàm, mà để làm đẹp lòng Thiên Chúa. Lời giảng của chúng tôi không sai lầm, không có dụng ý xấu, không nhằm lừa dối ai.
Bênh vực đức tin và quy tụ tất cả về Đức Kitô: sống theo Thần Khí, thực thi giới luật yêu thương, như trong Bài đọc 1 Thánh Lễ, trích sách ngôn sứ Êdêkien: Các xương khô kia ơi, hãy nghe lời Đức Chúa. Hỡi nhà Ítraen, Ta sẽ đưa các ngươi lên khỏi huyệt. Đáp Ca, Tv 106: Hãy tạ ơn Chúa vì Chúa nhân từ, muôn ngàn đời Chúa vẫn trọn tình thương. Họ sẽ cùng nói lên như vậy, những người được Chúa thương giải thoát; giải thoát cho khỏi tay địch thù, triệu tập về từ bao viễn xứ, khắp miền nam bắc, khắp ngả đông tây.
Câu Tung Hô Tin Mừng, mà các nhà phụng vụ đã chọn cho ngày lễ hôm nay là: Lạy Thiên Chúa con thờ, lối đi của Ngài, xin chỉ bảo con. Xin dẫn con đi theo đường chân lý của Ngài. Trong Bài Tin Mừng, Đức Giêsu nói: Ngươi phải yêu mến Đức Chúa, Thiên Chúa của ngươi, và yêu người thân cận như chính mình. Chúa luôn luôn từ ái một niềm, ơn cứu chuộc nơi Người chan chứa. Lạy Chúa là khiên mộc chở che, một ngày tại khuôn viên thánh điện quý hơn cả ngàn ngày. Các xương khô kia ơi, hãy nghe lời Đức Chúa. Hỡi nhà Ítraen, Ta sẽ đưa các ngươi lên khỏi huyệt. Người đưa tay kéo họ ra khỏi cảnh gian truân, dắt về chốn thành thị để định cư. Đức Chúa đợi chờ để thi ân cho ta; hạnh phúc thay mọi kẻ đợi chờ Người. Thiên Chúa đã thử luyện và giao phó Tin Mừng cho thánh Piô X, lời rao giảng của người không sai lầm, không có dụng ý xấu, không nhằm lừa dối ai: tất cả đường lối Chúa là tình yêu và chân lý. Chúa đã ban cho Thánh Giáo Hoàng Piô X trí khôn ngoan siêu việt và lòng dũng cảm xứng bậc Tông Đồ, để người bênh vực đức tin Công Giáo, và quy tụ tất cả về Đức Kitô. Ước gì chúng ta biết nghe lời thánh nhân giảng dạy, và noi gương sáng của người, hầu mai ngày đạt tới phúc trường sinh. Ước gì được như thế! Emmanuel Nguyễn Thanh Hiền, OSB
=================
ĐÚNG HẾT – VẪN CHẾT
“Tất cả Luật Môsê và các sách ngôn sứ đều tuỳ thuộc vào hai điều răn ấy”.
“Ca mổ thành công, nhưng bệnh nhân đã chết!”. Câu nói phi lý ấy phơi bày một sự thật lạnh người: mọi thao tác có thể đúng mà mục đích vẫn thất bại.
Kính thưa Anh Chị em,
Lời Chúa hôm nay cho thấy đời sống đức tin của chúng ta cũng thế: có thể giữ đúng từng điều luật, chu toàn mọi thực hành, nhưng nếu trái tim không còn yêu, chúng ta ‘đúng hết - vẫn chết’.
Người thông luật hỏi Chúa Giêsu về một giới răn; Ngài trả lời bằng hai: yêu Chúa và yêu người. Ngài đặt chúng ở nơi toàn bộ Lề Luật phải bám vào. Bản Hy Lạp viết krématai - “tuỳ thuộc”; không chỉ tuỳ thuộc mà còn có nghĩa “treo vào, móc vào”. Toàn bộ Luật Môsê và các sách ngôn sứ chỉ sống khi được treo vào tình yêu. Tách khỏi tình yêu, điều đúng vẫn còn đó, nhưng sự sống đã rời đi.
Chúa Giêsu biết người ta dễ nói yêu Thiên Chúa vô hình hơn yêu người đang làm mình khó chịu. Vì thế, khi nói “điều răn thứ hai cũng giống điều răn ấy”, Ngài không thêm một phần phụ, nhưng chỉ ra nơi tình yêu dành cho Thiên Chúa được kiểm chứng. Người ta có thể đúng khi nói về Chúa mà vẫn sai trong cách cư xử với người; có thể bảo vệ chân lý mà làm tổn thương phẩm giá của họ; thậm chí, dùng Lề Luật để khỏi phải yêu. Khi ấy, giữ luật trở thành một lối trốn khỏi tình yêu. “Ngay cả chữ viết của Tin Mừng cũng sẽ giết chết, nếu bên trong không có ân sủng chữa lành của đức tin!” - Tôma Aquinô.
Thị kiến Êzêkiel gọi đúng tên bi kịch ấy. Xương đã nối với xương, gân thịt đã mọc, da đã phủ bên ngoài; không gì sai chỗ, “nhưng thần khí chưa có ở nơi chúng”. Sự chết mang dáng vẻ một trật tự hoàn chỉnh, chỉ thiếu một điều: thở! Đời sống đạo cũng thế: mọi sự có thể đâu vào đó, mà bên trong vẫn lạnh. Chỉ khi được thần khí làm cho sống, chúng ta mới có thể cất lên từ chính kinh nghiệm của mình: “Hãy tạ ơn Chúa vì Chúa nhân từ, muôn ngàn đời Chúa vẫn trọn tình thương!” - Thánh Vịnh đáp ca.
Có những ngày chúng ta không sai nguyên tắc nào, nhưng người bên cạnh lại ngạt thở. Tin Mừng không dừng ở câu hỏi “Tôi có đúng không?”; nó còn hỏi: “Người trước mặt tôi có được sống hơn không?”. Nếu sau khi gặp chúng ta, họ nhỏ lại, tuyệt vọng hơn hoặc xa Chúa hơn, cái đúng ấy có lẽ cần được treo lại vào tình yêu.
Anh Chị em,
“Đức Kitô dạy và trao phó cho các môn đệ một tình yêu lấy chính tình yêu của Ngài làm khuôn mẫu!” - Gioan Phaolô II. Ngài không chỉ treo toàn bộ Lề Luật vào hai giới răn ấy; Ngài treo chính đời mình vào đó. Trên thập giá, hai giới răn không còn đứng cạnh nhau, nhưng nên một trong thân xác hiến tế của Ngài. Được Chúa Cha làm cho sống lại, Ngài trao Thần Khí cho những trái tim khô cứng đập lại nhịp yêu thương. Trong Ngài, chúng ta không được mời gọi bớt đúng, nhưng phải đúng theo cách của Thiên Chúa: đúng để cứu sống; bằng không, vẫn có thể ‘đúng hết - vẫn chết’.
Chúng ta có thể cầu nguyện,
“Lạy Chúa, đừng để con đúng mà lạnh; thật mà thiếu thương; sốt sắng với Chúa mà làm anh chị em con ngạt thở!”, Amen.
Lm. Minh Anh (Tgp. Huế)