Nếu nó chịu nghe anh, thì anh đã chinh phục được người anh em.
Sửa lỗi cho người khác chưa bao giờ là việc dễ dàng. Phản ứng tự nhiên của chúng ta khi thấy ai đó xúc phạm hay làm điều sai trái thường là nổi giận, công kích công khai, hoặc tệ hơn là đi rỉ tai xầm xà xầm xì với người khác để giải tỏa. Thế nhưng, Đức Giêsu hôm nay lại vạch ra một tiến trình sửa lỗi đầy tinh tế, nhân văn và thấm đượm tình huynh đệ: “Hãy đi sửa lỗi nó, một mình anh với nó mà thôi.”
Lời dặn dò ấy nghẹn ngào tình người, là cả một dòng nước mắt âm thầm của tình thương bao dung, chỉ cho ta cách cứu vớt một tâm hồn đang lầm lạc. Chúa bảo ta tìm gặp riêng, không phải để trừng phạt hay làm người kia ê chề mặt mũi trước thiên hạ, mà là để giữ lại chút tự trọng cuối cùng cho một người đang vấp ngã. Phải yêu thương đến nhường nào, người ta mới chấp nhận nuốt cơn giận vào trong, lặng lẽ tìm một khoảng trời riêng chỉ có hai người để thì tò, tháo gỡ? Cái nắm tay im lặng, lời thì thầm chân thành nơi góc tối ấy không phải để phân thắng bại, mà để giật lại một người anh em từ tay sự dữ, giữ cho căn nhà gia đình hay xóm làng không bị xé nát bởi thù oán.
Cả một tiến trình sửa lỗi từ gặp riêng, nhờ vài ba người nâng đỡ, cho đến thưa cùng Hội Thánh thực chất là nỗi đau quặn thắt của một tình yêu kiên nhẫn đến tận cùng. Lòng thương xót không phải là sự buông thả dửng dưng, mà là sự níu kéo nghẹn ngào. Ngay cả khi phải coi ai đó như "người ngoại hay người thu thuế", thì xin hãy nhớ: Đức Giê-su chưa bao giờ ruồng bỏ những người thu thuế! Người vẫn tìm đến, vẫn ngồi ăn chung và rướm máu vì họ. Việc "tháo cởi" hay "ràng buộc" dưới đất và trên trời không phải là quyền lực để trừng phạt, mà là trách nhiệm thiêng liêng để nối kết những trái tim rạn nứt trở về với nhau.
Để rồi, cái đọng lại cay xè nơi khóe mắt chính là lời hứa ấm áp ở cuối bài: "Ở đâu có hai ba người họp lại nhân danh Thầy, thì có Thầy ở đấy, giữa họ." Giữa mái nhà còn đầy những vết sẹo tổn thương, khi người chồng và người vợ, hay anh em ruột thịt biết gạt bỏ cái tôi kiêu ngạo, ngồi lại nắm lấy tay nhau, cùng hợp lời cầu xin một sự tha thứ, thì chính lúc đó, Đức Giê-su đang khóc cùng họ, chữa lành từng vết thương rướm máu cho họ.
Sống Đức tin không phải là sống hoàn hảo không bao giờ lỗi lầm, mà là biết chảy giọt nước mắt xót thương trước vấp ngã của người khác. Đừng vội đóng sập cửa lòng, đừng vội gạt bỏ một người anh em. Hãy cho nhau một cơ hội để hàn gắn, để tình thương lên tiếng trước khi mọi thứ trở nên quá muộn.
Lạy Cha, xin tha thứ cho những lần con vội vàng lên án, bêu rếu và ruồng bỏ người anh em khi họ làm con đau đớn. Xin ban cho con giọt nước mắt bao dung và sự nhẫn nại của Cha, để con biết dẹp bỏ tự ái, lặng lẽ đến bên người lầm lỗi mà thì tò, nâng đỡ. Xin ngự vào giữa gia đình chúng con, để những nốt trầm đau thương được lấp đầy bằng sự hòa thuận và lòng tha thứ mỗi ngày. Amen.
Antonius
==============
ĐƯỢC NGƯỜI ANH EM
(THỨ TƯ TUẦN 19 TN NĂM CHẴN)
Qua Lời Tổng Nguyện của Thứ Tư Tuần 19 Thường Niên, năm Chẵn này, các nhà phụng vụ muốn chúng ta ý thức rằng: Chúng ta đã được phúc gọi Chúa là Cha, xin Chúa cho chúng ta ngày càng thêm lòng hiếu thảo, hầu, đáng được hưởng gia nghiệp Chúa hứa ban.
Thêm lòng hiếu thảo, hầu, đáng hưởng gia nghiệp: ta hãy bước theo đường lối Chúa, như trong Bài đọc 1 Kinh Sách, trích sách ngôn sứ Mikha: Dân ngoại rủ nhau lên núi Đức Chúa. Một ngày kia, Xion với Đền Thờ, sẽ trở thành trung tâm của vũ trụ, Thiên Chúa sẽ hiển trị muôn dân. Ơn bình an Thiên Chúa đã hứa, Người sẽ thực hiện cách đầy đủ trong ngày xét xử, sau khi các chứng nhân và Tông Đồ của Người đã can đảm chiến đấu và kiên trì chịu đựng… Đến đây, ta cùng lên núi Đức Chúa, lên Nhà Thiên Chúa của Giacóp, để Người dạy ta biết lối của Người, và bước theo đường Người chỉ vẽ. Đấng Mêsia, gọi là Đức Kitô, sẽ đến. Khi Người đến, Người sẽ loan báo cho chúng ta mọi sự.
Thêm lòng hiếu thảo, hầu, đáng hưởng gia nghiệp: ta hãy trở nên đền thờ Chúa ngự, như trong Bài đọc 2 Kinh Sách, trích Bài Diễn Giải Thánh Vịnh của thánh Âutinh: Hãy đến đây, ta cùng lên núi Chúa… Ta sẽ đặt nhà tạm của Ta ở giữa các ngươi, và sẽ không chán ghét các ngươi. Ta sẽ đi đi lại lại giữa các ngươi, Ta sẽ là Thiên Chúa của các ngươi, còn các ngươi sẽ là dân của Ta. Chính chúng ta là đền thờ của Thiên Chúa hằng sống, như lời Người phán.
Thêm lòng hiếu thảo, hầu, đáng hưởng gia nghiệp: ta hãy ca ngợi danh thánh Chúa mãi muôn đời, như trong Bài đọc 1 Thánh Lễ, trích ngôn sứ Êdêkien: Hãy ghi dấu chữ thập trên trán những người đang rên siết khóc than về mọi điều ghê tởm đang xảy ra trong khắp thành Giêrusalem. Đáp Ca, Tv 112: Vinh quang Chúa vượt xa trời cao thẳm. Hỡi tôi tớ Chúa, hãy dâng lời ca ngợi, nào ca ngợi danh thánh Chúa đi! Chúc tụng danh thánh Chúa, tự giờ đây cho đến mãi muôn đời!
Câu Tung Hô Tin Mừng, mà các nhà phụng vụ đã chọn cho ngày lễ hôm nay là: Trong Đức Kitô, Thiên Chúa đã cho thế gian được hòa giải với Người, và giao cho chúng tôi công bố lời hòa giải. Trong Bài Tin Mừng, Đức Giêsu nói: Nếu nó chịu nghe anh, thì anh đã chinh phục được người anh em. Giêrusalem hỡi, nào tôn vinh Chúa, Đấng cho ngươi no đầy lúa mì tinh hảo. Lạy Chúa, giao ước thuở xưa, xin nhìn lại, đừng mãi mãi bỏ rơi mạng sống dân nghèo khổ của Ngài; Xin đừng quên tiếng những ai tìm kiếm Chúa: Hãy ghi dấu chữ thập trên trán những người đang rên siết khóc than về mọi điều ghê tởm đang xảy ra trong khắp thành. Ca ngợi danh thánh Chúa, từ rạng đông tới lúc chiều tà! Chúa siêu việt trên hết mọi dân, vinh quang Người vượt xa trời cao thẳm. Trong Đức Kitô, Thiên Chúa đã cho thế gian được hòa giải với Người, và giao cho chúng tôi công bố lời hòa giải: Nếu người anh em của anh trót phạm tội, thì, anh hãy đi sửa lỗi nó, một mình anh với nó mà thôi. Nếu nó chịu nghe anh, thì anh đã chinh phục được người anh em. Đấng Mêsia đã đến loan báo cho chúng ta mọi sự: Người dạy ta biết lối của Người, và bước theo đường Người chỉ vẽ. Mẹ Hội Thánh do muôn dân họp thành: Xin hãy nghe, hãy đưa mắt nhìn: trước hết, Mẹ nghe điều Mẹ chưa thấy, rồi sau Mẹ sẽ thấy điều Mẹ đã nghe. Trong thành trì Chúa Tể càn khôn, trong thành trì Thiên Chúa, Chúa ta thờ. Ở đó, ta đã nghe; và ở đó, ta đã thấy. Thiên Chúa củng cố thành đô đến muôn đời muôn thuở: Ta sẽ đặt nhà tạm của Ta ở giữa các ngươi, và sẽ không chán ghét các ngươi. Ta sẽ đi đi lại lại giữa các ngươi, Ta sẽ là Thiên Chúa của các ngươi, còn các ngươi sẽ là dân của Ta. Chúng ta là đền thờ của Thiên Chúa hằng sống: ta hãy thi hành sứ mạng hòa giải để “được nhiều người anh em”. Chúng ta đã được phúc gọi Chúa là Cha, ước gì chúng ta ngày càng thêm lòng hiếu thảo, hầu, đáng được hưởng gia nghiệp Chúa hứa ban. Ước gì được như thế!
Emmanuel Nguyễn Thanh Hiền, OSB
=================
GIỮ TRỜI Ở LẠI
“Nếu nó chịu nghe anh, thì anh đã chinh phục được người anh em”.
Ít tuần sau khi làm giáo hoàng, Gioan XXIII đến thăm nhà tù Regina Coeli. Khi ngài sắp ra về, một tù nhân hỏi liệu những lời hy vọng của ngài có dành cho anh không. Vị giáo hoàng ôm người ấy và nói với các tù nhân: “Tôi đã đặt trái tim tôi gần trái tim anh em!”.
Kính thưa Anh Chị em,
Cái ôm của Gioan XXIII không xoá tội người tù, nhưng trả lại cho anh phẩm giá làm người. Tin Mừng hôm nay dạy chúng ta bước tới đủ gần người lầm lỗi để nói lời thật trong yêu thương; đó là cách chúng ta ‘giữ trời ở lại’.
Thoạt đầu, trình thuật Phúc Âm có vẻ như một tiến trình sửa lỗi; nhưng đích đến không phải là phân xử đúng sai. Bản Hy Lạp viết ekérdēsas - “đã chinh phục được”; một phiên bản khác dịch rất gợi: “đã được món lợi là người anh em mình”. Trước đó, Matthêu đã dùng chính động từ này khi hỏi: “Nếu người ta được cả thế giới mà phải thiệt mất mạng sống, thì nào có lợi gì?”. Bàn cân đã đảo: điều đáng “được” không phải cả thế giới, nhưng là một người anh em. Vì thế, mục đích cuối cùng không phải thắng lý, nhưng thắng tình: được lại người. Bằng không, chúng ta có thể đúng mọi điều mà vẫn sai Tin Mừng.
Lộ trình Chúa Giêsu vạch ra đi từ gặp riêng, thêm một hai người, rồi mới đến cộng đoàn. Vòng tròn rộng dần không để tăng người buộc tội, nhưng tăng người cùng cứu lấy một người. Đáng chú ý, “hai hoặc ba người” làm chứng ở đầu lộ trình lại trở thành “hai ba người” họp nhau nhân danh Chúa ở cuối trình thuật. Một cuộc gặp tưởng là toà án bỗng thành nơi Chúa ngự; bởi Ngài không đến như một chủ toạ, nhưng “ở giữa họ”. “Chúng ta nên thực hành bản giao hưởng này!” - Origen. Bao lâu còn chịu ngồi lại để khỏi mất nhau, bấy lâu chúng ta đang ‘giữ trời ở lại’.
Với Êzêkiel, trời đang rời đi dù Đền Thờ vẫn còn đó. Điều đáng sợ không chỉ vì sự dữ đã vào nơi thánh, nhưng vì nó đã trở nên bình thường đến mức hầu như không ai còn đau - bài đọc một. Vì thế, sửa lỗi anh em không phải là xoi bói hay kiểm soát, nhưng là từ chối dửng dưng khi tội lỗi đang huỷ hoại một người. Thánh Vịnh đáp ca cất lên: “Vinh quang Chúa vượt xa trời cao thẳm!”. Đấng vượt trời cao không được giữ lại bằng những bức tường, nhưng bằng những trái tim còn biết đau vì nhau.
Anh Chị em,
Thứ Sáu Tuần Thánh, một phiên bản ngược của lộ trình này được thực hiện: đưa một người anh em ra trước hội đồng, tìm chứng nhân, rồi loại người ấy ra ngoài thành như một tội nhân - kẻ không còn thuộc về cộng đoàn. “Thiên Chúa để mình bị đẩy khỏi thế gian lên thập giá!” - Dietrich Bonhoeffer. Vậy mà Người Anh Em ấy chấp nhận mất tất cả để thu chúng ta về như “món lợi” của tình yêu; và khi phục sinh, Ngài lại “ở giữa” chính nhân loại đã loại trừ Ngài. Từ đó, vinh quang trở về và đất lại mở một chỗ cho trời.
Chúng ta có thể cầu nguyện,
“Lạy Chúa, xin ở giữa chúng con; cho con đủ yêu thương để bước tới; đủ khiêm tốn để nói lời thật; đủ kiên trì để cùng nhau ‘giữ trời ở lại’ trong gia đình, trong cộng đoàn!”, Amen.
Lm. Minh Anh (Tgp. Huế)
====================
