
Emmanuel Nguyễn Thanh Hiền, OSB
==================
VƯƠNG QUYỀN CỦA ĐẤNG CỨU THẾ VÀ SỨ MẠNG CHỨNG TÁ GIỮA ĐỜI THƯỜNG
(Suy niệm Chúa Nhật 34 Thường Niên Năm A – Lễ Chúa Ki-tô Vua Vũ Trụ - Khép lại Năm Phụng Vụ)
Hôm nay, phụng vụ Thánh Lễ đưa cộng đoàn dân Chúa bước vào ngày lễ kính Chúa Giê-su Ki-tô - Vua Vũ Trụ, cũng là thời khắc trang trọng khép lại chu kỳ Năm Phụng Vụ. Đứng trước ngai tòa của Vị Vua Tối Cao, tâm trí người tín hữu được mời gọi vượt qua những hình ảnh vương quyền trần gian để nhìn ngắm một vị Vua hoàn toàn khác biệt. Vương quyền của Đức Ki-tô không được đo bằng lãnh thổ, binh đao, quyền lực hay chiến công, mà được định hình trọn vẹn qua Thập Giá, qua sự tự hiến và qua ngai tòa của lòng thương xót. Khép lại một chu kỳ phụng vụ cũ để chuẩn bị bước sang một chu kỳ phụng vụ mới, Giáo hội không chỉ mời gọi chúng ta nhìn lại quãng đường đức tin đã qua, mà còn định hướng cho đời sống chứng tá sắp tới, gắn liền với ơn gọi làm môn đệ và sứ vụ loan báo Tin Mừng qua đời sống thường nhật.
1. Khép lại chu kỳ cũ: Tiêu chuẩn phán xét trong ngày cánh chung và căn tính của người môn đệ
Bài Tin Mừng theo thánh Mát-thêu (Mt 25, 31-46) mà chúng ta vừa nghe, vén mở bức tranh cánh chung đầy tính thức tỉnh. Vị Vua Chí Thánh ngự trên ngai vinh quang không tra vấn chúng ta về những hình thức tôn giáo bề ngoài, những chức vụ cao trọng hay những công trình vĩ đại, mà quy chiếu mọi phán xét vào một thước đo duy nhất: lòng bác ái cụ thể đối với anh em bé mọn. "Vì xưa Ta đói, các ngươi đã cho ăn; Ta khát, các ngươi đã cho uống; Ta là khách lạ, các ngươi đã tiếp rước; Ta mình trần, các ngươi đã cho mặc; Ta đau yếu, các ngươi đã thăm viếng; Ta ngồi tù, các ngươi đã đến hỏi han” (Mt 25,35-36). Ở đây, Đức Ki-tô đã đồng hóa chính mình với những mảnh đời nghèo hèn, đau khổ và bị gạt ra bên lề xã hội.
Nhìn lại chủ đề năm phụng vụ 2026 "Mỗi Ki-tô hữu là một môn đệ thừa sai" đã đồng hành suốt thời gian qua, mỗi người tín hữu buộc phải soi chiếu lại đời sống đạo của chính mình. Sứ vụ của người môn đệ không phải là một khái niệm trừu tượng hay những dự án truyền giáo xa vời, mà hiện diện ngay trong những sinh hoạt thường nhật. Đó là sự sẵn sàng sẻ chia tấm bánh với người thiếu thốn, là chén nước mát dâng cho người khát, hay lời thăm viếng, an ủi những ai đang đau yếu, giam cầm trong ngục tối của cô đơn và tuyệt vọng. Nếu thiếu vắng tình bác ái đích thực này trong đời sống hằng ngày, danh xưng môn đệ chỉ còn là một lớp vỏ bọc hình thức, xa lạ với tinh thần của Tin Mừng.
2. Bước sang chu kỳ mới: Gia đình – Cộng đoàn thừa sai trong đời sống hiệp hành
Từ việc định hình căn tính của người môn đệ đơn lẻ, thao thức của Giáo hội, cụ thể là của Hội Đồng Giám Mục Việt Nam tiếp tục mở rộng tầm nhìn sang không gian cốt lõi của đời sống đức tin, với định hướng cho chu kỳ phụng vụ mới là "Mỗi gia đình Công giáo là một cộng đoàn thừa sai".
Truyền giáo không khởi đầu từ những chân trời xa xôi, mà bén rễ sâu ngay trong mái ấm – nơi được ví là Hội Thánh tại gia. Đời sống thừa sai của gia đình được thể hiện qua những thực tế rất gần gũi: từ sự tha thứ chân thành mà cha mẹ và con cái dành cho nhau sau những bất hòa hằng ngày, sự nhẫn nại trong bữa cơm chung, cho đến nề nếp kinh nguyện tối sớm gắn kết các thành viên trước mặt Chúa. Một gia đình Công giáo chỉ thực sự là một cộng đoàn thừa sai khi biết mở rộng cửa lòng, vượt qua sự ích kỷ để cưu mang những nỗi đau của xóm giềng, và sống chứng tá Tin Mừng bằng chính sự hiệp nhất, yêu thương và hiệp hành ngay giữa lòng xã hội tục hóa hôm nay.
Như vậy, khép lại một chu kỳ phụng vụ cũng là lúc chúng ta nhìn thẳng vào thực tế đời sống đức tin của chính mình để nhận ra sự mâu thuẫn tận căn: chúng ta rất dễ chu toàn những hình thức đạo đức quen thuộc hay những kinh nguyện đọc theo lệ thường, nhưng lại dễ dàng khép chặt cửa lòng trước những nhu cầu thiết yếu của anh chị em xung quanh.
Tắt một lời, vương quyền của Đức Ki-tô không cần những lời ca tụng suông trên môi miệng, mà đòi hỏi một tấm lòng thực tâm yêu thương và sẵn sàng dấn thân phục vụ trong từng hoàn cảnh hằng ngày.
Lạy Chúa Giê-su Ki-tô là Vua Tình Yêu, xin ngự trị và làm chủ tâm hồn cũng như gia đình chúng con. Xin ban ơn canh tân để qua từng ngày sống trong đời thường, chúng con biết biến cuộc đời mình và mái ấm gia đình thành những chứng tá sống động, loan báo Tin Mừng cứu độ cho anh em đồng loại. Amen.
Jos. Vinc. Ngọc Biển,
====================
VƯƠNG QUỐC TÌNH YÊU
Ed 34,11-12.15-17; 1Cr 15,20-26.28; Mt 25,31-46
Hôm nay Chúa mở ra cho các môn đệ chuyện ngày cánh chung. Ngôn sứ Êdêkien đã tiên báo trong bài đọc I: “Phần các ngươi, hỡi chiên của Ta, Đức Chúa là Chúa thượng phán. Này Ta sẽ xét xử giữa chiên với chiên, giữa cừu với dê.” (Ed 34,17). Chuyện thì dài cả trang mà ngày nay chúng con ai cũng thuộc nằm lòng từ đầu đến cuối. Chiên thì ở bên phải, còn dê thì ở bên trái… Chung cuộc những người công chính ra đi để hưởng sự sống muôn đời, bởi hàng loạt những việc bác ái mà họ đã làm. Số còn lại ra đi để chịu cực hình muôn kiếp vì đã không làm cho anh em những việc đó.
Trong “Vương Quốc Nước Trời” này thật là lạ, Vua gì mà lại đi đồng hóa mình với những người đói khát, trần truồng, đau yếu, ngồi tù? còn đâu phẩm vị oai phong Đức Vua nữa? “Vì xưa Ta đói… Ta khát… là các ngươi đã làm cho chính Ta vậy”. Mọi điều phải làm rút lại chỉ còn là mến Chúa yêu người. Các bé đi học giáo lý vẫn hát: “Chúa đã dạy em yêu Chúa và yêu người… Em luôn giữ Lời Ngài em luôn sống vì mọi người. Em tuân giữ Lời Ngài để chứng tỏ là em yêu Chúa.” Yêu Chúa thì ra sức giữ Lời Chúa. Chúa dạy yêu người. Yêu người chứng tỏ là yêu Chúa, gọn lại chỉ còn một chữ… YÊU.
Ngày nay ngắm trước bức tranh ngày phán xét cuối cùng, chúng con an tâm nghĩ mình được đứng bên phải. Chúng con đã làm rất nhiều việc cho người đói khát trần truồng… đóng góp sau trận bão lũ, tham gia công tác từ thiện trong cộng đoàn… chứ đâu có làm ngơ? Ngày xưa Chúa luôn chạnh lòng thương không thể đi tiếp, mà phải dừng lại ngay bên người què quặt đui mù chết chóc khòm lưng, những người làm rối chợ đời, rủ rê cả người tội lỗi… Con Tim yêu của Đấng Thánh chỉ hạnh phúc khi họ được Ngài chữa cho lành mạnh, hết đau khổ tủi nhục, được hạnh phúc tràn đầy. Ngày nay nếu gặp người hành khất chúng con thương quá mời vào nhà, vài lời cảm thông, chưa kịp gì mời tạm ly nước trắng cho đỡ khát, họ uống mát ruột mát cả con tim! Chúng con cũng “mát lòng” khi tim mình cùng nhịp, cùng nhóm máu với Tim Chúa. Nhưng mới thấy người ta đã chẹp miệng khó chịu, “bố thí” xong lên lớp cho bài học dạy phải làm ăn chứ khỏe mạnh hơn tôi nhiều. Nghe thấy kẻ nào bị vào tù thì tặc lưỡi: “đáng kiếp”! Nếu vậy thì dù là chiên, khéo chúng con cũng phải đứng bên trái thôi. Có tấm hình thánh Gioan Phao lô II ngay bên cạnh Ali Agca, kẻ ám sát Ngài đang ở nhà tù mới đẹp làm sao?
Lạy Chúa Giêsu Kitô là Vua, Vua Nước Trời, Vua Sự Thật, Vua Tha Thứ, Vua Tình Yêu! Xin Chúa luôn ngự trị tâm hồn chúng con ở mọi nơi và trong mọi lúc, để chúng con luôn được sống hạnh phúc viên mãn trong Vương Quốc của Chúa. Amen.
Én Nhỏ
===================
CHÚA LÀ VUA DUY NHẤT CỦA ĐỜI TA
Bước vào Chúa nhật cuối cùng của năm phụng vụ, Giáo hội long trọng cử hành lễ Chúa Ki-tô là Vua vũ trụ với niềm vui khôn tả và quả quyết rằng Người là Vua Tình Yêu và là Chúa chúng ta. Vua của Vương Quốc Yêu Thương và An Bình.
Đây không chỉ là ngày tuyên xưng Chúa Giê-su là Chúa Tể trời đất, là Đấng có quyền thống trị muôn loài, nhưng còn là dịp để chúng ta khám phá căn tính vương quyền của Chúa: Người là Vua của toàn thể nhân loại, Vua vì dân, sống cho dân và hiến mạng vì hạnh phúc, sự sống và ơn cứu độ của dân. “Người không đến để được phục vụ, nhưng để phục vụ và hiến mạng sống làm giá chuộc muôn người” (Mt 20,28). Người không cai trị bằng bạo lực, nhưng bằng tình yêu; không thống trị bằng áp lực, nhưng bằng lòng thương xót; không tìm hạnh phúc cho riêng mình, nhưng lấy hạnh phúc và sự sống của dân làm sứ mạng của mình.
Chúa là Vua và là Mục Tử sống vì đoàn chiên
Ngôn sứ Ê-dê-ki-en mô tả một vị vua mang trái tim của người mục tử, không bỏ mặc đoàn chiên trong cảnh phân tán, nhưng đích thân đi tìm con chiên lạc, đưa về, băng bó và chăm sóc: “Chính Ta sẽ chăn dắt các chiên Ta, chính Ta sẽ cho chúng nằm nghỉ” (Ed 34,15).
Đây là hình ảnh tiên báo về Vua Giê-su, Đấng tự mặc khải: “Là mục tử nhân lành…lành hy sinh mạng sống mình cho đoàn chiên” (Ga 10,11). Vua không tìm chiên để chiếm đoạt, nhưng để cứu chữa; không bỏ rơi chiên ốm, nhưng tìm kiếm và đưa trở về.
Chúa là Vua vì Người yêu thương, chăm sóc và hiến thân cho thần dân, muốn dân được sống và sống dồi dào (Ga 10,10). Yêu dân đến mức thí cả mạng sống mình.
Vua khải hoàn và ban sự sống đời đời
Người là Vua không chỉ vì quyền năng thống trị vũ trụ, nhưng còn vì Người đã chiến thắng kẻ thù cuối cùng của nhân loại là sự chết, Người: “Đã từ cõi chết sống lại” (1 Cr 15,20).
Nếu nơi A-đam, nhân loại phải mang thân phận tội lỗi và sự chết, thì nơi Vua Giê-su, nhân loại được sống lại và sống đời đời (x.1 Cr 15,21-22). Toàn thể nhân loại và vũ trụ được quy tụ trong tình yêu của Người.
Thánh vịnh hôm nay cũng giúp chúng ta cảm nghiệm niềm hạnh phúc ấy: “Chúa chăn nuôi tôi, tôi chẳng thiếu thốn chi” (Tv 22,1). Người là Mục Tử dẫn chúng ta đến đồng cỏ xanh, suối nước trong và con đường chính trực. Ngay cả khi bước qua thung lũng tối tăm, chúng ta vẫn không sợ hãi vì có Chúa ở cùng.
Vì thế, người Ki-tô hữu không phải là những thần dân sống trong sợ hãi trước một vị Vua khắt khe, nhưng là những người con được yêu thương, được bảo vệ và được mời gọi bước vào sự sống đời đời.
Chúa là Vua, chúng ta là thần dân của Người
Một khung cảnh cuộc phán xét chung, nơi Chúa Giê-su xuất hiện trong vinh quang, ngự trên ngai uy linh để xét xử muôn dân (x. Mt 25,31-32). Người vừa là Vua Vũ Trụ, vừa là Thẩm Phán tối cao, Đấng nắm giữ vận mệnh cuối cùng của lịch sử nhân loại. Tuy nhiên, điều làm nên nét độc đáo trong vương quyền Đức Ki-tô chính là Người đồng hóa mình với những con người bé mọn, nghèo khổ và đau thương nhất: “Những gì các ngươi đã làm cho một trong các anh em bé mọn nhất của Ta đây, là các ngươi đã làm cho chính Ta” (Mt 25,40).
Tiêu chuẩn của cuộc phán xét không nằm ở những thành tích lẫy lừng, địa vị xã hội hay những lời tuyên xưng đức tin trên môi miệng, nhưng ở tình yêu được thể hiện bằng những hành động cụ thể. Cho kẻ đói ăn, cho người khát uống, đón tiếp khách lạ, mặc áo cho người trần truồng, thăm viếng bệnh nhân và người tù đày chính là những cách thức yêu mến Đức Ki-tô. Thì ra tình yêu dành cho Chúa phải được thể hiện bằng tình yêu đối với tha nhân. Đấng giàu sang và quyền năng, đã muốn trở nên bé nhỏ nơi những người nghèo để thử thách lòng bác ái của chúng ta. Như thế, người nghèo không chỉ là đối tượng để chúng ta thi hành việc bác ái, nhưng còn là nơi chúng ta gặp gỡ chính Chúa Ki-tô.
Mỗi chúng ta tự hỏi: Chúa có thực sự là Vua trong đời sống chúng ta không, nếu chúng ta vẫn vô cảm trước người nghèo, khép lòng trước người đau khổ và thờ ơ trước những bất công? Vương quyền Chúa Kitô đòi hỏi chúng ta biến đức tin thành hành động, biến lời cầu nguyện thành lòng bác ái và biến tình yêu thành sự phục vụ cụ thể.
Ngày tận thế, Chúa sẽ không hỏi chúng ta đã sở hữu bao nhiêu, nhưng đã yêu thương được bao nhiêu; không hỏi chúng ta đã làm được những điều lớn lao nào, nhưng đã cúi xuống trước bao nhiêu phận người bé nhỏ. Chúa Giê-su Ki-tô là Vua Vũ Trụ, nhưng ngai vàng của Người chính là tình yêu, vương miện của Người là thập giá, và thần dân của Người là những ai biết yêu thương, phục vụ anh chị em mình. Ai biết nhận ra Chúa nơi người bé mọn hôm nay sẽ được Người đón nhận vào Nước Trời mai sau.
Lễ Chúa Ki-tô Vua Vũ Trụ khép lại năm phụng vụ bằng một lời mời gọi đầy hy vọng và cũng hết sức nghiêm túc: Hãy để Chúa thực sự làm Vua cuộc đời chúng ta!
Xin Chúa Ki-tô, Vua Vũ Trụ, ngự trị trong tâm hồn, gia đình và cộng đoàn chúng ta, để mỗi ngày chúng ta biết sống xứng đáng là công dân Nước Trời, và mai sau được Người đón nhận vào vương quốc vĩnh cửu của Người. Amen.
Lm. An-tôn Nguyễn Văn Độ
===================
VUA CỦA ĐỜI TÔI LÀ AI?
Kính thưa quý cộng đoàn Phụng vụ! Hẳn ai trong chúng ta ít nhiều đã quen với hình ảnh vương đế oai phong trong truyền thuyết, cổ tích Việt Nam! Bên cạnh nhiều vị vua hiền đức, biết hy sinh tư lợi mà lo cho xã tắc, dân an, quốc mạnh; cũng không thiếu những thời vua chúa sa vào lạc thú, chỉ biết lợi ích cá nhân, mà chẳng lo cho dân nước!
Hôm nay, chúng ta mừng kính trọng thể lễ Chúa Ki-tô Vua với một tâm thế hồ hỡi khác mọi khi. Vì ai nấy đều lo giãn cách, giữ mọi biện pháp cơ bản hầu phòng bệnh dịch quái ác cô-vi, nhưng cũng không quên sống đạo, sống bác ái như vị Vua Giê-su đã dạy và làm gương cho chúng ta: hy sinh mạng sống mình cho bạn hữu (x. Ga 15, 13). Hơn nữa, dịp lễ này khiến chúng ta nhìn lại, tự vấn và xác tín rằng: ngoài Vua Giê-su Ki-tô, còn ai hoặc điều gì đang cai trị đời tôi? Tôi biết không ai khác hoặc sự việc gì đó có thể làm vua đời tôi, nhưng vì thói hư tật xấu, vì thói đời bản thân mà tôi đang cho phép họ hay sự thể ấy kiểm soát và điều khiển đời tôi như thể vương đế?
Trước hết, Vua Ki-tô của chúng ta đích thật là chủ chiên lành, Người chăn dắt, nuôi dưỡng đoàn chiên, chứ không vì lợi ích cá nhân hay lợi ích nhóm mà loại bỏ đoàn chiên hoặc lãng quên chúng: "chính Ta sẽ chăn dắt các chiên Ta...Ta sẽ chăm sóc và chăn dắt nó trong sự công chính" (x Ed 34, 15-16). Người là vị vua dám bỏ vinh quang trời cao, xuống gian trần, mặc lấy xác phàm con người. Người là vị vua dám ra đi tìm kiếm chiên lạc, bất luận nó bị thế nào. Người là vị vua trao ban sự sống bản thân để mọi người được sống và sống dồi dào (x. Ga 10, 10). Nếu chúng ta là thần dân của vị vua này, ắt hẳn chúng ta cũng noi gương Người, biết mưu cầu lợi ích tha nhân hơn là tư lợi, biết hy sinh cho tha nhân, biết chia san ân sủng, tài năng cho cộng đoàn, thay vì chôn dấu, v.v...
Mặc dù là vua muôn dân, muôn loài, nhưng Đức Giê-su Ki-tô khiêm hạ đến tột cùng (x. Pl 2, 6-11), và "Người đã trao vương quốc lại cho Thiên Chúa Cha, để Thiên Chúa nên mọi sự trong mọi sự" (x 1Cr 15, 24. 28). Đường đường là vị vua cao sang, ai ai cũng phải phục tùng, bái quỳ, và được bảo vệ hết mực. Như chúng ta quen với hình ảnh thông thường: dân nước, quân lính phải bảo vệ vua, kể cả hy sinh mạng sống mình; nhưng ở đây ngược lại, Vua Giê-su hy sinh mạng sống mình, không những bảo vệ mà còn mang lại sự sống đời đời cho thần dân của Người. Vậy tôi đang là thần dân của Người, hay dân của thần nào khác? Thần ấy có thể là tiền tài, danh vọng, cái tôi, địa vị, quyền lợi cá nhân, hoặc một thú vui nào đó đang thống trị, giam hãm đời tôi. Nếu tôi là thần dân của Vua Giê-su, thì chắc chắn không ai khác, chỉ có Người làm chủ toàn bộ con người và cuộc đời tôi.
Sau cùng, Vua Giê-su Ki-tô là vị Vua nhân hậu và công bình như người mục tử tách chiên ra khỏi dê (x. Mt 25, 32). Người tách biệt chiên và dê dựa trên tình bác ái mà chính Người đã sống, đã làm chứng cho chúng ta, cũng như chúng ta được lãnh nhận sức mạnh ân sủng từ Người, ngỏ hầu thực thi giới răn yêu thương ấy. Chứ Người không dựa trên những tiêu chuẩn mà chúng ta hay mặc định như: thành quả, thành đạt để phân xử. Người cũng chẳng dựa trên văn bằng học vấn, trình độ khoa học, hay nghiên cứu để phân xử công bình. Đúng hơn, Người chỉ dựa vào việc chúng ta đã sống bác ái yêu thương cụ thể chưa, hay chỉ sống giới răn ấy trong tư tưởng, trong lý tưởng, trong lời nói, mà chưa thực hành bao giờ, hoặc nếu có thực hiện đi chăng nữa cũng chỉ hời hợt và thứ yếu! Vua Giê-su Ki-tô đòi hỏi thần dân của Người biết nhận ra sự hiện diện của Người nơi anh chị em, đặc biệt những ai bé mọn nhất, vì Người tự đồng hoá mình với họ: "Ta bảo thật các ngươi: mỗi lần các ngươi làm như thế cho một trong những anh em bé nhỏ nhất của Ta đây, là các ngươi đã làm cho chính Ta vậy" (Mt 25, 40). Tương tự, nếu chúng ta không làm như thế cho một trong những người bé nhỏ nhất đây, là chúng ta không làm cho chính Vua Giê-su (x. Mt 25, 45).
Giờ đây, với tâm tình đơn sơ, tín thác, chúng ta cùng hiệp nhất dâng lời nguyện xin:
Lạy Vua Giê-su lòng con mến yêu
Xin trao đời con vào đôi tay nhân từ của Chúa
Xin mãi làm Vua khoan dung hướng dẫn đỡ nâng
Đừng để con trở nên "ông vua con" của mình
Đừng để ai đó cai trị, điều khiển trí lòng con
Đừng để sự gì chiếm lấy ngôi vị vương đế đích thật
Đừng để và đừng để con sa vào ý nghĩ làm "vua chúa" ai!
Trên hết, xin Người làm Vua vĩnh hằng đời con. Amen!
Lm. Xuân Hy Vọng
====================
